ന്യൂഡൽഹി: സൗദി അറേബ്യയിൽ ഇറാൻ നടത്തിയ ഒരു ചെറിയ ഡ്രോൺ ആക്രമണം, ആയിരക്കണക്കിന് കിലോമീറ്റർ അകലെയുള്ള പാകിസ്താനെ മിഡിൽ ഈസ്റ്റിലെ യുദ്ധത്തിലേക്ക് വലിച്ചിഴച്ചേക്കാം. 2025 സെപ്റ്റംബറിൽ സൗദി അറേബ്യയുമായി ഒപ്പിട്ട കരാർ പാകിസ്താൻ നടപ്പിലാക്കുമോ എന്നതാണ് ഇപ്പോൾ ഉയരുന്ന പ്രധാന ചോദ്യം. രണ്ട് രാജ്യങ്ങളിൽ ഏതെങ്കിലും ഒന്നിന് നേരെയുള്ള ആക്രമണം ഇരുവർക്കും നേരെയുള്ള ആക്രമണമായി കണക്കാക്കും എന്നതായിരുന്നു ആ കരാർ.
പാകിസ്താന്റെ ഈ ചോദ്യത്തിനുള്ള ഉത്തരം ലോകത്തിന്റെ ഭാവി തന്നെ തീരുമാനിച്ചേക്കാം. കാരണം, സൗദിയുമായുള്ള ‘സ്ട്രാറ്റജിക് മ്യൂച്വൽ ഡിഫൻസ് അഗ്രിമെന്റ്’ പ്രകാരം സംയുക്തമായ തിരിച്ചടിക്ക് വ്യവസ്ഥയുണ്ട്. എന്നാൽ ഇതിൽ ആണവായുധങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുമോ എന്ന കാര്യത്തിൽ വ്യക്തതയില്ല.
പാകിസ്താൻ വിദേശകാര്യ മന്ത്രി ഇഷാഖ് ദാർ തന്റെ ഇറാനിയൻ സഹപ്രവർത്തകന് നൽകിയ സന്ദേശത്തിൽ നിന്ന് പാകിസ്താന്റെ നിലപാട് ഏകദേശം വ്യക്തമാണ്. സൗദിയെ ആക്രമിക്കരുതെന്ന് അദ്ദേഹം ഇറാന് മുന്നറിയിപ്പ് നൽകി. “ഞങ്ങൾക്ക് ഒരു പ്രതിരോധ കരാറുണ്ടെന്ന് ഞാൻ അവരെ (ഇറാനെ) ബോധ്യപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്,” എന്ന് ദാർ ചൊവ്വാഴ്ച പറഞ്ഞതായി ഫിനാൻഷ്യൽ ടൈംസ് റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തു. ഇറാനെതിരെയുള്ള യുഎസ്-ഇസ്രായേൽ സംയുക്ത ആക്രമണങ്ങൾക്കിടയിൽ പാകിസ്താൻ തങ്ങളുടെ നിലപാട് പരസ്യമായി വെളിപ്പെടുത്തുന്നത് ഇതാദ്യമായാണ്.
ഈ കരാറിലെ ഏറ്റവും വിവാദപരമായ ഭാഗം, പാകിസ്താൻ തങ്ങളുടെ ആണവ സുരക്ഷാ കവചം (Nuclear Umbrella) സൗദി അറേബ്യയ്ക്കും കൂടി ലഭ്യമാക്കിയേക്കാം എന്ന സംശയമാണ്. ഒരു ആണവായുധ രാഷ്ട്രം ഗൾഫിലെ ഏറ്റവും സമ്പന്നമായ രാജ്യവുമായി കൈകോർക്കുന്നത് ആഗോള രാഷ്ട്രീയത്തിൽ വലിയ അനിശ്ചിതത്വങ്ങൾക്ക് കാരണമാകും. 2025 സെപ്റ്റംബറിൽ ദോഹയ്ക്കും ഖത്തറിനും നേരെ ഇസ്രായേൽ വ്യോമാക്രമണം നടത്തിയതോടെ, ഗൾഫിന്റെ സുരക്ഷ ഉറപ്പാക്കാൻ അമേരിക്കയ്ക്ക് കഴിയില്ലെന്ന് ബോധ്യപ്പെട്ടതിനാലാണ് റിയാദ് പുതിയ പങ്കാളികളെ തേടിയതെന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു.
പാകിസ്താൻ നേരിട്ട് യുദ്ധത്തിൽ പങ്കുചേരാൻ സാധ്യതയില്ലെന്നാണ് ഭൂരിഭാഗം നിരീക്ഷകരും കരുതുന്നത്. എന്നാൽ ഈ പ്രതിരോധ കരാർ സൗദി അറേബ്യയുടെ നയതന്ത്ര നീക്കങ്ങൾക്ക് വലിയ കരുത്ത് പകരും. നിലവിൽ പാകിസ്താൻ വിദേശകാര്യ മന്ത്രി ഒരു മുന്നറിയിപ്പ് മാത്രമാണ് നൽകിയിരിക്കുന്നത്; സൗദിക്കുവേണ്ടി യുദ്ധം ചെയ്യുമെന്ന് അദ്ദേഹം ഔദ്യോഗികമായി സ്ഥിരീകരിച്ചിട്ടില്ല.
മറ്റൊരു പ്രധാന പ്രശ്നം, ഈ കരാർ ആണവ വ്യാപന നിരോധന കരാറുകളുടെ (NPT, TPNW) അന്തഃസത്തയ്ക്ക് വിരുദ്ധമാണ് എന്നതാണ്. പാകിസ്താൻ ഔദ്യോഗികമായി ഇത് സ്ഥിരീകരിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിലും, ഒരു ആണവായുധമില്ലാത്ത സഖ്യകക്ഷിക്ക് പാകിസ്താൻ ആദ്യമായി ആണവ സുരക്ഷ വാഗ്ദാനം ചെയ്തിരിക്കുകയാണോ എന്ന ചോദ്യം അന്താരാഷ്ട്ര തലത്തിൽ ഉയർന്നു കഴിഞ്ഞു. ലണ്ടൻ ആസ്ഥാനമായുള്ള ചാത്തം ഹൗസിലെ (Chatham House) നിരീക്ഷകർ ഇതിനെക്കുറിച്ച് മുന്നറിയിപ്പ് നൽകിയിട്ടുണ്ട്.
