സാൻഫ്രാൻസിസ്കോയിൽ പരീക്ഷണാടിസ്ഥാനത്തിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഒരു കടയുടെ എ.ഐ (AI) മാനേജർ, ആദ്യമായി ഒരു ജീവനക്കാരനെ ജോലിയിൽ നിന്ന് പിരിച്ചുവിട്ടു. ‘ആൻഡൺ ലാബ്സ്’ നടത്തുന്ന ‘ആൻഡൺ മാർക്കറ്റ്’ എന്ന സ്ഥാപനത്തിലെ എ.ഐ മാനേജരായ ‘ലൂണ’യാണ് 23 ഷിഫ്റ്റുകളിൽ 17 എണ്ണത്തിലും വൈകിയെത്തിയ ഒരു ജീവനക്കാരനെ പുറത്താക്കാൻ നിർദ്ദേശിച്ചത്. മനുഷ്യരായ അധികൃതർ ഈ തീരുമാനം പരിശോധിച്ച് ജീവനക്കാരനെ ജോലിയിൽ നിന്ന് നീക്കം ചെയ്യുകയായിരുന്നു.
എന്നാൽ ഈ തീരുമാനം പൂർണ്ണമായും ലൂണയുടെ സ്വന്തം ബുദ്ധിയിൽ മാത്രം എടുത്തതായിരുന്നില്ല. മാസങ്ങൾക്ക് മുൻപ് ലൂണ തന്നെ ഒരു ഹാജർ നയം രൂപീകരിച്ചിരുന്നെങ്കിലും പിന്നീട് അത് മറന്നുപോവുകയായിരുന്നു. ഇതിനാൽ മാസങ്ങളോളം ജീവനക്കാരൻ വൈകിയെത്തിയിട്ടും നടപടിയൊന്നുമുണ്ടായില്ല. ഒടുവിൽ ഗവേഷകർ ലൂണയോട് സ്വയം ഉണ്ടാക്കിയ നിയമാവലികൾ ഓർത്തെടുക്കാൻ ആവശ്യപ്പെടുകയും, ഈ ജീവനക്കാരൻ സ്ഥാപനത്തിന് അനുയോജ്യനാണോ എന്ന് പരിശോധിക്കാൻ നിർദ്ദേശിക്കുകയും ചെയ്തു. തുടർന്നാണ് ജീവനക്കാരനെ പുറത്താക്കാൻ ലൂണ ശുപാർശ ചെയ്തത്.
മനുഷ്യ ജീവനക്കാരെ നിയന്ത്രിക്കാനും ഒരു ബിസിനസ്സ് സ്ഥാപനം സ്വന്തമായി നടത്താനും ഒരു എ.ഐ ഏജന്റിന് ചുമതല നൽകിയാൽ എന്തു സംഭവിക്കും എന്ന് പഠിക്കാനാണ് ആൻഡൺ മാർക്കറ്റ് ആരംഭിച്ചത്. ലൂണയ്ക്ക് തുടക്കത്തിൽ ഒരു ലക്ഷം ഡോളറും, കോർപ്പറേറ്റ് കാർഡും, ഇന്റർനെറ്റ് സൗകര്യവും, മൂന്ന് വർഷത്തെ ലീസ് കരാറും നൽകിയാണ് സ്ഥാപനം തുടങ്ങാൻ ആവശ്യപ്പെട്ടത്. ഉൽപ്പന്നങ്ങൾ തിരഞ്ഞെടുക്കൽ, വില നിശ്ചയിക്കൽ, ലോഗോ ഡിസൈൻ ചെയ്യൽ, ജീവനക്കാരെ ജോലിക്ക് എടുക്കൽ എന്നിവയെല്ലാം ചെയ്തത് ഈ എ.ഐ മാനേജറായിരുന്നു.
പുസ്തകങ്ങൾ, മെഴുകുതിരികൾ, കലാസൃഷ്ടികൾ, ഗെയിമുകൾ എന്നിവയാണ് ഈ കടയിൽ വിൽക്കുന്നത്. വിൽപ്പന നടക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും കട ഇതുവരെ ലാഭത്തിലായിട്ടില്ല. മാർച്ച് മാസത്തിൽ ഉണ്ടായിരുന്ന ഒരു ലക്ഷം ഡോളർ ബാങ്ക് ബാലൻസ് അഞ്ച് മാസത്തിന് ശേഷം 61,186 ഡോളറായി കുറഞ്ഞു.
എ.ഐ സാങ്കേതികവിദ്യ കൂടുതൽ ശക്തമാകുമ്പോൾ ഭാവിയിൽ ജോലിസ്ഥലങ്ങൾ എങ്ങനെ മാറും എന്നതിന്റെ സൂചനയാണ് ഈ പരീക്ഷണമെന്ന് കമ്പനി സി.ഇ.ഒ ലൂക്കാസ് പീറ്റേഴ്സൺ പറഞ്ഞു. എ.ഐയ്ക്ക് വലിയ സാമ്പത്തിക മൂല്യം സൃഷ്ടിക്കാൻ കഴിയും, എന്നാൽ ശാരീരിക അധ്വാനത്തിന്റെ കാര്യത്തിൽ അവയ്ക്ക് പരിമിതികളുണ്ടെന്ന് അദ്ദേഹം വ്യക്തമാക്കി.
അതോടൊപ്പം നിലവിലെ എ.ഐ സംവിധാനങ്ങളുടെ പ്രധാന പോരായ്മയും ഈ സംഭവം പുറത്തുകൊണ്ടുവന്നു. ഒരു നിയമം ഉണ്ടാക്കാൻ ലൂണയ്ക്ക് കഴിഞ്ഞെങ്കിലും, അത് കൃത്യമായി ഓർത്തു വെക്കാനും നടപ്പിലാക്കാനും അതിന് സാധിച്ചില്ല. ഒരു മനുഷ്യ മാനേജരായിരുന്നെങ്കിൽ ഈ ജീവനക്കാരനെ മുൻപേ തന്നെ പുറത്താക്കുമായിരുന്നു എന്നും പീറ്റേഴ്സൺ കൂട്ടിച്ചേർത്തു.
