വിശാലമായ വനങ്ങളാലും നിബിഡ കാടുകളാലും ചുറ്റപ്പെട്ട ഛത്തീസ്ഗഢ്, മധ്യ ഇന്ത്യയിലെ മനോഹരവും സാംസ്കാരിക സമ്പന്നവുമായ ഒരു സംസ്ഥാനമാണ്. 2000-ൽ രൂപീകൃതമായ ഇത് ഇന്ത്യയിലെ 26-ാമത് സംസ്ഥാനമായി മാറി. വർഷങ്ങളായി വിവിധ മേഖലകളിൽ മികച്ച പുരോഗതി കൈവരിച്ച ഛത്തീസ്ഗഢ് “ഇന്ത്യയുടെ നെല്ലറ” എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു.
ധംതരി, ദന്തേവാഡ, റായ്പൂർ, ചിത്രകൂട് വെള്ളച്ചാട്ടം തുടങ്ങിയ വിനോദസഞ്ചാര കേന്ദ്രങ്ങൾ സന്ദർശകർക്ക് സുപരിചിതമാണെങ്കിലും, ശിവഭഗവാനായി സമർപ്പിച്ചിരിക്കുന്ന അപൂർവ്വവും ദുരൂഹവുമായ ഭൂതേശ്വർനാഥ് ക്ഷേത്രത്തെക്കുറിച്ച് അധികമാർക്കും അറിയില്ല. ഈ ക്ഷേത്രം സന്ദർശിക്കുന്നത് ഭക്തരുടെ ദുരിതങ്ങൾ അകറ്റാൻ സഹായിക്കുമെന്നാണ് വിശ്വാസം. ക്ഷേത്രത്തിലെ സ്വാഭാവികമായി രൂപപ്പെട്ട ശിവലിംഗത്തിന്റെ വലുപ്പം ഓരോ വർഷവും വർദ്ധിച്ചുവരുന്നു എന്ന ഐതിഹ്യമാണ് ഇതിന്റെ ദുരൂഹത വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നത്.
ശിവഭഗവാനായി സമർപ്പിച്ചിരിക്കുന്ന ഏറെ പവിത്രമായ ഒരു തീർത്ഥാടന കേന്ദ്രമാണ് ഭൂതേശ്വർനാഥ് ക്ഷേത്രം. ലോകത്തിലെ തന്നെ ഏറ്റവും വലിയ സ്വാഭാവിക ശിവലിംഗങ്ങളിൽ ഒന്നാണ് ഇവിടെയുള്ളത്. പ്രദേശവാസികൾ ‘ഭകുറ’ എന്ന് വിളിക്കുന്ന ഈ വിശുദ്ധ ശിവലിംഗം വനങ്ങളാലും കുന്നുകളാലും ചുറ്റപ്പെട്ട് തുറസ്സായ ആകാശത്തിന് കീഴിലാണ് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. ശിവന്റെയും പാർവ്വതിദേവിയുടെയും സംയോജിത രൂപമായ ‘അർദ്ധനാരീശ്വര’ സങ്കൽപ്പത്തിലാണ് ഭക്തർ ഈ ശിവലിംഗത്തെ ആരാധിക്കുന്നത്.
നാട്ടുകാരുടെ വിശ്വാസവും പ്രചാരത്തിലുള്ള അവകാശവാദങ്ങളും അനുസരിച്ച്, ഇവിടെയുള്ള സ്വാഭാവിക ശിവലിംഗത്തിന്റെ വലുപ്പം ഓരോ വർഷവും വർദ്ധിക്കുന്നു എന്ന് പറയപ്പെടുന്നു. എന്നാൽ ഇതിന് ഔദ്യോഗികമായ തെളിവുകളോ രേഖകളോ ലഭ്യമല്ല. എല്ലാ വർഷവും ശ്രാവണ മാസത്തിലും മഹാശിവരാത്രിയിലും സംസ്ഥാനത്തിന്റെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള ആയിരക്കണക്കിന് ഭക്തരാണ് ശിവപാർവ്വതിമാരുടെ അനുഗ്രഹം തേടി ഇവിടെ എത്താറുള്ളത്.
നൂറ്റാണ്ടുകൾക്ക് മുൻപ് ജമീന്ദാരി സമ്പ്രദായം നിലനിന്നിരുന്ന കാലത്ത്, ഗരിയബന്ധിലെ പാരഗാവ് സ്വദേശിയായ ശോഭാ സിംഗ് എന്ന ജമീന്ദാർക്ക് ഈ പ്രദേശത്ത് ഒരു കൃഷിയിടമുണ്ടായിരുന്നു. വൈകുന്നേരങ്ങളിൽ കൃഷിയിടം സന്ദർശിക്കുമ്പോൾ ഒരു കാള അലറുന്നതും സിംഹം ഗർജ്ജിക്കുന്നതും അദ്ദേഹം കേൾക്കാറുണ്ടായിരുന്നു. അദ്ദേഹം ഗ്രാമവാസികളെ വിവരമറിയിക്കുകയും അവർ വൈകുന്നേരങ്ങളിൽ അവിടെയെത്തി ഇതേ ശബ്ദങ്ങൾ കേൾക്കുകയും ചെയ്തു. കാളയെയും സിംഹത്തെയും അവർ തെരഞ്ഞെങ്കിലും കണ്ടെത്താനായില്ല; ഈ ശബ്ദങ്ങളെല്ലാം വരുന്നത് അവിടെയുള്ള ഒരു വലിയ കല്ലിൽ നിന്നാണെന്ന് അവർക്ക് മനസ്സിലായി. തുടർന്ന് ആളുകൾ ആ കുന്നിനെ ശിവലിംഗമായി കണ്ട് ആരാധിക്കാൻ തുടങ്ങി.
