Featured Myth and Reality

ഒരേസമയം ആകാശത്ത് നാല് ചന്ദ്രന്മാർ! അപൂർവ്വതയോ അതോ വ്യാജമോ? വൈറൽ ‘പാരാസെലീൻ’ മൂൺ വീഡിയോ

റഷ്യയിലെ സെന്റ് പീറ്റേഴ്‌സ്ബർഗിൽ ഒരേസമയം നാല് ചന്ദ്രന്മാർ ആകാശത്ത് പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടതായി പറയപ്പെടുന്ന ദൃശ്യങ്ങൾ സോഷ്യൽ മീഡിയയിൽ വലിയ ചർച്ചകൾക്ക് വഴിതെളിച്ചിരിക്കുകയാണ്. അതിമനോഹരമെങ്കിലും ആശയക്കുഴപ്പമുണ്ടാക്കുന്ന ഈ കാഴ്ചയുടെ വീഡിയോ റഷ്യൻ മാധ്യമമായ ‘RT’ ആണ് എക്സിലൂടെ (ട്വിറ്റർ) പുറത്തുവിട്ടത്.

കിഴക്കൻ യൂറോപ്യൻ മാധ്യമമായ ‘നെക്സ്റ്റ ടിവി’ (Nexta TV) പുറത്തുവിട്ട മറ്റൊരു റിപ്പോർട്ട് പ്രകാരം, മോസ്കോയിലും പരിസര പ്രദേശങ്ങളിലും ദൃശ്യമായ ഈ അപൂർവ്വ പ്രതിഭാസം ‘പാരാസെലീൻ’ (Paraselene) ആണെന്ന് പറയപ്പെടുന്നു.

എന്താണ് പാരാസെലീൻ?

യഥാർത്ഥ ചന്ദ്രനോടൊപ്പം ഒന്നിലധികം ചന്ദ്രന്മാർ ആകാശത്ത് ഉണ്ടെന്ന തോന്നൽ ഉണ്ടാക്കുന്ന ഒരു പ്രതിഭാസമാണിത്. ചന്ദ്രന്റെ ഇരുവശങ്ങളിലുമായി പ്രകാശമുള്ള പാടുകളായാണ് ഇവ കാണപ്പെടുക. അന്തരീക്ഷത്തിന്റെ മുകൾത്തട്ടിലുള്ള മഞ്ഞ് കണികകളിലൂടെ ചന്ദ്രപ്രകാശം കടന്നുപോകുമ്പോഴുണ്ടാകുന്ന ഒരു ഒപ്റ്റിക്കൽ ഇല്യൂഷൻ (Optical Illusion) അഥവാ കാഴ്ചയിലെ മിഥ്യാധാരണയാണിതെന്ന് കോളിൻസ് ഡിക്ഷണറി വ്യക്തമാക്കുന്നു.

ആർട്ടിഫിഷ്യൽ ഇന്റലിജൻസിനും (AI) ആശയക്കുഴപ്പം

ഈ ദൃശ്യങ്ങളുടെ സത്യാവസ്ഥ അറിയാൻ ഉപയോക്താക്കൾ എക്സിലെ (X) ഗ്രോക്ക് (Grok) എന്ന എഐ അസിസ്റ്റന്റിനോട് സഹായം തേടി. ഫെബ്രുവരി 1, 2026-ന് സെന്റ് പീറ്റേഴ്‌സ്ബർഗിൽ ദൃശ്യമായത് പാരാസെലീൻ ആണെന്നും ഇത് മഞ്ഞ് കണികകൾ മൂലമുണ്ടാകുന്ന ‘മൂൺ ഡോഗ്’ (Moon dog) എന്ന പ്രതിഭാസമാണെന്നും ഗ്രോക്ക് ആദ്യം മറുപടി നൽകി.

എന്നാൽ മറ്റൊരു മറുപടിയിൽ ഗ്രോക്ക് തന്നെ വൈരുദ്ധ്യം പ്രകടിപ്പിച്ചു. ഇത് പാരാസെലീൻ ആകാൻ സാധ്യതയില്ലെന്നും മറിച്ച് സ്റ്റാർലിങ്ക് ഉപഗ്രഹങ്ങൾ (Starlink Satellites) നിരയായി നീങ്ങുന്നതാകാം എന്നുമായിരുന്നു ഗ്രോക്കിന്റെ രണ്ടാമത്തെ നിഗമനം. വീഡിയോയിൽ പ്രകാശബിന്ദുക്കൾ പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്ന രീതി ഉപഗ്രഹങ്ങളുടേതിന് സമാനമാണെന്നും ഗ്രോക്ക് നിരീക്ഷിച്ചു. ഇതിനിടെ, യഥാർത്ഥ പാരാസെലീൻ എങ്ങനെയുണ്ടാകുമെന്ന് ചിത്രങ്ങൾ സഹിതം പങ്കുവെച്ച ചില ഉപയോക്താക്കൾ വീഡിയോ വ്യാജമാണെന്നും ആരോപിച്ചു.

എങ്കിലും, അതിശൈത്യമുള്ള കാലാവസ്ഥയിൽ അന്തരീക്ഷത്തിലുണ്ടാകുന്ന മാറ്റങ്ങൾ മൂലമുള്ള ഒരു കാഴ്ച മാത്രമാണിതെന്നാണ് പൊതുവെയുള്ള വിലയിരുത്തൽ.