2026-ലെ അന്താരാഷ്ട്ര യോഗാ ദിനം ജൂൺ 21 ഞായറാഴ്ചയാണ് ആചരിക്കുന്നത്. ആഗോളതലത്തിൽ നടക്കുന്ന ഈ പരിപാടിയുടെ പന്ത്രണ്ടാമത് പതിപ്പാണ് ഇത്. ഈ വർഷത്തെ ആഘോഷങ്ങൾക്ക് പ്രധാനമന്ത്രി നരേന്ദ്ര മോദി കൊൽക്കത്തയിലെ റെഡ് റോഡിൽ നിന്ന് നേതൃത്വം നൽകുമെന്നാണ് പ്രതീക്ഷിക്കുന്നത്. ഇന്ത്യയിലുടനീളവും ലോകമെമ്പാടുമുള്ള ദശലക്ഷക്കണക്കിന് ആളുകൾ യോഗാ സെഷനുകളിലും ബോധവൽക്കരണ പരിപാടികളിലും പങ്കാളികളാകും.
ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയിൽ ഇന്ത്യ മുന്നോട്ടുവെച്ച ഒരു നിർദ്ദേശത്തിൽ നിന്ന്, ആരോഗ്യം, മാനസിക ഉന്മേഷം, ക്ഷേമം എന്നിവ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്ന ഒരു ആഗോള പ്രസ്ഥാനമായി അന്താരാഷ്ട്ര യോഗാ ദിനം ഇന്ന് മാറിയിരിക്കുന്നു.
“യോജിപ്പിക്കുക” അല്ലെങ്കിൽ “ഒന്നിച്ച് ചേർക്കുക” എന്ന് അർത്ഥം വരുന്ന “യുജ്”, “യുജിർ” എന്നീ സംസ്കൃത ധാതുക്കളിൽ നിന്നാണ് “യോഗ” എന്ന വാക്ക് ഉണ്ടായത്. മനസ്സ്, ശരീരം, ആത്മാവ് എന്നിവയുടെ ഐക്യത്തെ ഇത് സൂചിപ്പിക്കുന്നു, ഒപ്പം മനുഷ്യനും പ്രകൃതിയും തമ്മിലുള്ള ഐക്യം വളർത്തുകയും ചെയ്യുന്നു. ഇന്ന് ശാരീരികവും മാനസികവും ആത്മീയവുമായ നേട്ടങ്ങൾക്കായി ലോകമെമ്പാടും യോഗ പരിശീലിച്ചുവരുന്നു. “ആരോഗ്യകരമായ വാർദ്ധക്യത്തിന് യോഗ” (Yoga for Healthy Ageing) എന്നതാണ് 2026-ലെ അന്താരാഷ്ട്ര യോഗാ ദിനത്തിന്റെ പ്രമേയം.
എങ്ങനെയാണ് അന്താരാഷ്ട്ര യോഗാ ദിനം ആരംഭിച്ചത്?
യോഗയ്ക്കായി ഒരു ദിവസം നീക്കിവെക്കുക എന്ന ആശയം 2014 സെപ്റ്റംബർ 27-ന് ഐക്യരാഷ്ട്രസഭയുടെ പൊതുസഭയെ അഭിസംബോധന ചെയ്തുകൊണ്ട് പ്രധാനമന്ത്രി നരേന്ദ്ര മോദിയാണ് ആദ്യമായി നിർദ്ദേശിച്ചത്. യോഗയെ “ഇന്ത്യയുടെ പുരാതന പാരമ്പര്യത്തിന്റെ വിലമതിക്കാനാവാത്ത സമ്മാനം” എന്ന് വിശേഷിപ്പിച്ച പ്രധാനമന്ത്രി മോദി, മനസും ശരീരവും, ചിന്തയും പ്രവൃത്തിയും, മനുഷ്യനും പ്രകൃതിയും തമ്മിൽ ഐക്യമുണ്ടാക്കാനുള്ള അതിന്റെ കഴിവിനെ എടുത്തുപറഞ്ഞു. ഈ നിർദ്ദേശത്തിന് വലിയ രീതിയിലുള്ള അന്താരാഷ്ട്ര പിന്തുണയാണ് ലഭിച്ചത്.
2014 ഡിസംബർ 11-ന് ഐക്യരാഷ്ട്ര പൊതുസഭ 69/131 പ്രമേയം അംഗീകരിക്കുകയും ജൂൺ 21 അന്താരാഷ്ട്ര യോഗാ ദിനമായി ഔദ്യോഗികമായി പ്രഖ്യാപിക്കുകയും ചെയ്തു. റെക്കോർഡ് എണ്ണമായ 177 അംഗരാജ്യങ്ങളാണ് ഈ പ്രമേയത്തെ പിന്തുണച്ചത്, ഇത് ഒരു യുഎൻ പ്രമേയത്തിന് ലഭിക്കുന്ന ഏറ്റവും ഉയർന്ന പിന്തുണകളിൽ ഒന്നാണ്. അവതരിപ്പിച്ച് വെറും 90 ദിവസങ്ങൾക്കുള്ളിൽ തന്നെ ഈ പ്രമേയം പാസാക്കപ്പെട്ടു.
ഒന്നാമത് അന്താരാഷ്ട്ര യോഗാ ദിനം
ആദ്യത്തെ അന്താരാഷ്ട്ര യോഗാ ദിനം 2015 ജൂൺ 21-ന് ന്യൂഡൽഹിയിലെ രാജ്പഥിലാണ് ആഘോഷിച്ചത്. 84 രാജ്യങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള പ്രതിനിധികളും 35,985 പങ്കാളികളും ഈ പരിപാടിയിൽ പങ്കെടുത്തു. ഇത് രണ്ട് ഗിന്നസ് ലോക റെക്കോർഡുകൾ സ്ഥാപിച്ചു: ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ യോഗാ ക്ലാസ്, ഒരൊറ്റ യോഗാ സെഷനിൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ രാജ്യങ്ങളിൽ നിന്നുള്ളവർ പങ്കെടുത്തു എന്നിവയായിരുന്നു അവ. ഈ ചരിത്ര സംഭവം പിന്നീട് വർഷം തോറും നടക്കുന്ന ഒരു ആഗോള ആഘോഷത്തിന്റെ തുടക്കമായി മാറി.
എന്തുകൊണ്ടാണ് ജൂൺ 21 യോഗാ ദിനമായി ആഘോഷിക്കുന്നത്?
വടക്കൻ അർദ്ധഗോളത്തിലെ ഏറ്റവും ദൈർഘ്യമേറിയ ദിവസമായ ‘സമ്മർ സോൾസ്റ്റിസ്’ (വേനൽക്കാല അറുതി) വരുന്നതിനാലാണ് ജൂൺ 21 തിരഞ്ഞെടുത്തത്. പല സംസ്കാരങ്ങളിലും ആത്മീയ പാരമ്പര്യങ്ങളിലും ഈ ദിവസത്തിന് പ്രത്യേക പ്രാധാന്യമുണ്ട്. വെളിച്ചം, ഊർജ്ജം, പുതുക്കൽ, സന്തുലിതാവസ്ഥ എന്നിവയുമായാണ് ഇത് പലപ്പോഴും ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത് – യോഗയുടെ തത്ത്വചിന്തയോട് ഏറ്റവും ചേർന്നുനിൽക്കുന്ന മൂല്യങ്ങളാണിവ.
ഇന്ത്യൻ പാരമ്പര്യത്തിൽ, ഈ ദിവസത്തിന് ശേഷമുള്ള കാലയളവ് ആത്മീയ പരിശീലനങ്ങൾക്കും ആത്മപരിശോധനയ്ക്കും അനുകൂലമായ ‘ദക്ഷിണായന’ കാലഘട്ടത്തിന്റെ തുടക്കമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. യോഗിക് പാരമ്പര്യമനുസരിച്ച്, ആദ്യ യോഗിയായ പരമശിവൻ തന്റെ ശിഷ്യന്മാർക്ക് യോഗയെക്കുറിച്ചുള്ള അറിവ് പകർന്നുനൽകാൻ തുടങ്ങിയത് ഈ കാലയളവിലാണ്. ഈയൊരു ബന്ധം ഈ ദിവസത്തിന് കൂടുതൽ ആത്മീയ പ്രാധാന്യം നൽകുന്നു.
എന്തുകൊണ്ടാണ് അന്താരാഷ്ട്ര യോഗാ ദിനം ആഘോഷിക്കുന്നത്?
യോഗയുടെ നിരവധി ഗുണങ്ങളെക്കുറിച്ച് അവബോധം വളർത്തുകയും ആളുകളെ അവരുടെ ദൈനംദിന ജീവിതത്തിന്റെ ഭാഗമാക്കാൻ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുക എന്നതാണ് അന്താരാഷ്ട്ര യോഗാ ദിനത്തിന്റെ പ്രധാന ലക്ഷ്യം. 5,000 വർഷത്തിലേറെ പഴക്കമുണ്ടെന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്ന ഒരു പുരാതന ഇന്ത്യൻ പരിശീലനമാണ് യോഗ. ഇത് ശാരീരിക നിലകൾ (ആസനങ്ങൾ), ശ്വസനരീതികൾ, ധ്യാനം എന്നിവ സംയോജിപ്പിച്ച് മൊത്തത്തിലുള്ള ആരോഗ്യം മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നു. പതിവായ യോഗ പരിശീലനം ശരീരത്തിന്റെ വഴക്കവും കരുത്തും കൂട്ടാനും, ശാരീരിക സന്തുലിതാവസ്ഥ മെച്ചപ്പെടുത്താനും, സമ്മർദ്ദവും ഉത്കണ്ഠയും കുറയ്ക്കാനും, ഏകാഗ്രതയും മാനസിക വ്യക്തതയും വർദ്ധിപ്പിക്കാനും, മികച്ച ശാരീരിക-മാനസിക ആരോഗ്യത്തെ പിന്തുണയ്ക്കാനും സഹായിക്കും.
